2022-07-28

Kawa rzemieślnicza - co to jest i dlaczego jest lepsza od zwykłej, szeroko dostępnej kawy?

Filiżanka kawy

Kawa to jeden z najpopularniejszych napojów na świecie. Miliony ludzi pije ją każdego ranka, by dodać sobie energii na cały dzień. Większość z nich nie zastanawia się, co tak naprawdę znajduje się w ich kubkach. Co piją i czy jest to dla nich zdrowe? Czy wysoka cena sklepowej kawy popularnej marki to gwarancja jej wysokiej jakości? Dlaczego warto czytać etykiety kaw i wybierać kawy kraftowe - niszowe, mniej znane? Dziś spróbujemy odpowiedzieć na wszystkie te pytania.

Spis treści:

  1. Mamy dość ściemy. Dlaczego produkty kraftowe są lepsze od masowych?
  2. Kawa rzemieślnicza? Ale jaka?
  3. Czym różni się kawa kraftowa od kawy przemysłowej?
  4. Jak rozpoznać kawę wysokiej jakości?
  5. Rzemieślnicza kawa ziarnista Mary Rose z polskiej palarni kawy

Mamy dość ściemy. Dlaczego produkty kraftowe są lepsze od masowych?

Wraz z szerokim dostępem do informacji - książek, specjalistycznej prasy, blogów i stron internetowych prowadzonych przez fachowców w swojej branży, zwiększa się nasza świadomość. Coraz częściej zastanawiamy się nad tym, co jemy i pijemy, w co się ubieramy, co kupujemy. Częściej czytamy etykiety i metki, szukamy informacji w internecie, edukujemy się. Zaczynamy poddawać w wątpliwość krzyczące do nas z kolorowych reklam popularnych producentów perswazyjne hasła urozmaicone bogatym słownictwem. Nie dajemy się już zwieść chwytom marketingowym. Chcemy kupować produkty, które faktycznie są najwyższej jakości, a nie takie, które tylko zostały tak nazwane. Nawet, jeśli będzie się to wiązało ze znacznie wyższą ceną. Wybieramy produkty, które zostały stworzone z pasją, z dbałością o każdy szczegół, takie, które są unikalne. Potwierdzają to badania*. Aż 61 % ankietowanych zadeklarowało, że chętniej wybierają produkty, które wytwarzane są ręcznie. Konsumenci cenią produkty rzemieślnicze za sprawdzone receptury i przejrzysty proces produkcji. 68 % osób, które wzięły udział w badaniu przyznało, że lubią mieć świadomość, że za kupowanymi przez siebie produktami stoją ludzie.

Kawa rzemieślnicza? Ale jaka?

Produkty kraftowe to takie, które wytwarzane są na małą skalę, przez lokalne manufaktury. Za ich produkcją stoją ludzie z krwi i kości, a produkty, jakie trafiają do klientów, to efekt ich ciężkiej pracy. Produkty rzemieślnicze często tworzone są tradycyjnymi metodami, ręcznie, bez użycia maszyn i bez użycia chemii - w przypadku produktów spożywczych. Powstają z naturalnych, „swoich” składników - a nie sprowadzanych z wątpliwej jakości źródeł. Nie znajdziemy ich na półkach sklepowych popularnych marketów, a ich ilość jest mocno ograniczona. Kraftowe mogą być produkty codziennego użytku, ale też produkty spożywcze - miody, powidła, kiszonki, alkohole czy kawa - jeden z najpopularniejszych napojów na świecie. Rynek kawy jest ogromny. Każdego roku produkuje się miliardy kilogramów kawy. Siłą rzeczy na tym rynku działają wielkie korporacje, znane każdemu marki, które są nastawione na jak największy zysk. Choć często promują swoje produkty, jako te najwyższej jakości, premium, to tak naprawdę jakość wcale się nie liczy. Liczą się pieniądze. Obok tych gigantów funkcjonują niszowe, lokalne firmy, których produkty trafiają do mocno ograniczonej liczby odbiorców. Ich produkty są droższe, ale z wyższą ceną wiąże się też wysoka jakość, dbałość o każdy szczegół procesu produkcji. Jeszcze do niedawna tego typu produkty - niszowe kawy, powstające na niewielkich plantacjach, wypalane w małych, prawie nikomu nieznanych palarniach - kojarzyły się raczej z produktami dostępnymi tylko dla koneserów. Przeciętny kawosz pił to, co było dostępne pod ręką, w najbliższym sklepie. Szybko i tanio. Dziś, w dobie zakupów internetowych i szerokiego dostępu do najrozmaitszych produktów, możemy w prosty sposób kupić dosłownie wszystko. Powstaje coraz więcej rzemieślniczych palarni kawy, które sprzedają swoje produkty za pośrednictwem internetu i w ten sposób trafiają do większej ilości odbiorców. A odbiorcy coraz szerzej interesują się dobrą kawą, która naprawdę jest wysokiej jakości, a nie tylko na etykiecie. Wyjaśnijmy więc ostatecznie: kawa kraftowa - co to jest? Dlaczego warto zapłacić więcej za dobrej jakości kawę? Jak poznać kawę wysokiej jakości?

Ziarna kawy

Czym różni się kawa kraftowa od kawy przemysłowej?

Na smak i aromat kawy wpływ ma wiele czynników. Właściwie każdy etap jej powstawania jest niezwykle istotny i każda drobna zmiana może diametralnie zmienić walory smakowo-zapachowe naparu. Jak bardzo różnią się pod względem produkcji kawy kraftowe i masowe i jaki wpływ ma to na ostateczny charakter produktu? Zacznijmy od początku.

Uprawa kawowca

Kawowiec to roślina bardzo wrażliwa na czynniki klimatyczne i topograficzne. Aby krzew kawowca wydał wartościowe owoce, z których wyłuskane zostaną ziarna, musi dorastać na odpowiednio żyznej glebie, w odpowiedniej temperaturze i wilgotności. Ważny też jest odpowiedni poziom nasłonecznienia roślin, dlatego kawowiec jest uprawiany na górzystych terenach - im wyżej, tym lepszej jakości są jego owoce. Rzecz w tym, że górzysty, położony wysoko teren jest niedostępny dla maszyn. Dużym koncernom kawowym, nastawionym na jak najszybszy i jak największy zysk, nie opłaca się inwestować w ręczną uprawę kawowca, która jest bardziej czasochłonna i wymaga więcej pracy. Kawa przemysłowa już od samego początku przegrywa z kraftową - jest uprawiana na niżej położonych terenach - mniej wartościowych, ale takich, gdzie mogą dotrzeć maszyny usprawniające uprawę kawowca. Na dodatek gleba, na której dorastają rośliny, jest jałowa, pozbawiona jakiejkolwiek wartości, za to pełna chemii i pestycydów.

Zbiór owoców kawy

Na małych, wysoko położonych plantacjach, plantatorzy ręcznie zbierają owoce kawowca, uważnie je selekcjonując i wybierając tylko te, które są najlepsze i najbardziej wartościowe. Mają czas i możliwości, by dokładnie przyjrzeć się każdej kawowej wisience. Na plantacjach, z których zbiory przeznaczone są do masowej produkcji, owoce kawowca zbierane są hurtowo - wraz z dobrymi owocami, zbierane są także te niedojrzałe, zepsute czy pogryzione przez szkodniki. Ziarna z nich wyłuskane są znacznie gorszej jakości. Po zbiorach jakość ziaren oceniają Q graderzy - sprawdzają czy nie są one zgniłe, sfermentowanie, pęknięte, zjedzone przez insekty czy niedojrzałe. Ocenie poddawany jest także kolor i zapach. Podliczane są defekty i na tej podstawie ziarna kawy dzielone są na kilka segmentów: specialty (najwyższa jakość), premium, exchange, below standard lub off (najniższa jakość - tzw. „odpad”). Co ciekawe, ziarna, które zostają zdyskwalifikowane, wcale nie są wyrzucane. Trafiają do masowej produkcji, a następnie - na półki sklepowe w marketach.

Transport ziaren kawy

Wysuszone, poddane wstępnej obróbce, surowe ziarna kawy trafiają z małej plantacji prosto do palarni czy hurtowni, najczęściej bez jakichkolwiek pośredników. Ziarna kawy pakowane są w jutowe worki i ładowane w wielkie kontenery morskie. Transport drogą morską zwykle trwa około miesiąca. Duże korporacje kawowe często nie mają własnych plantacji, tylko korzystają z pośredników - ziarna pozyskane w ten sposób nie tylko przebywają długą drogę do przemysłowej palarni, ale często też są najpierw magazynowane, nawet przez kilka lat, przez co tracą swoje cenne walory.

Palenie ziaren kawy

Duże przedsiębiorstwa kawowe, chcąc „ukryć” niską jakość ziaren, wypalają je w stopniu ciemnym. Bardzo ciemno palona kawa jest mocniejsza w smaku, bardziej gorzka, jednocześnie jej smak i aromat nie są tak bogate, nie wyczuwa się w nich głębi. Ziarna są po prostu spalone. Dodatkowo duże koncerny, chcąc jak najbardziej zaoszczędzić na czasie palenia kawy, skracają ten proces wypalając ziarna w bardzo wysokiej temperaturze. Ziarna stają się tłuste od olejków, które powinny zostać w ich wnętrzu, a po pewnym czasie stają się zjełczałe. Tracą też nuty smakowe, charakterystyczne dla regionu, z którego pochodzą. Przykładowo prawdziwa brazylijska kawa ziarnista powinna mieć wyczuwalne orzechowo-czekoladowe nuty. Tymczasem każda masowo produkowana kawa ziarnista, nawet jeśli opatrzona dopiskiem „Brasil” na opakowaniu, smakuje tak samo. Wypalone masowo kawy ponownie przechowywane są w magazynach, czekając na sprzedaż nawet kilka miesięcy i przez to całkowicie tracą swoją wartość. Małe, rzemieślnicze palarnie kawy poświęcają na etap palenia ziaren znacznie więcej czasu. Doświadczeni roasterzy dostosowują czas i temperaturę palenia do profilu sensorycznego, jaki chcą osiągnąć. Podchodzą do tego z pasją i zaangażowaniem. Wydobywają z ziaren to, co jest w nich najlepsze.

Jak rozpoznać kawę wysokiej jakości?

Pierwsze, co przychodzi na myśl, chcąc rozróżnić kawę komercyjną od kraftowej, jest cena. Rzeczywiście, wysokiej jakości kawa, pochodząca z małej plantacji, wypalona w niewielkiej, rzemieślniczej palarni, nie może być tania. Nie znaczy to jednak, że niskiej jakości produkt kupimy taniej. Masowi producenci często zawyżają ceny swoich produktów. Kawę z niskiej jakości ziaren opatrują pięknymi, złotymi opakowaniami, które na myśl przywodzą produkty z wyższej półki. Reklamują je jako najlepsze na rynku i trafiają tym samym do wielu odbiorców, którzy dają się nabrać na zręczny marketing i złudnie wysoką cenę. Przeciętny klient nie zwraca uwagi na brak podstawowych informacji na etykiecie kawy, które świadczyłyby o jej faktycznej wysokiej jakości. Dobra kawa to taka, która posiada transparentną etykietę, informującą o dokładnym pochodzeniu ziaren (kraj, region, nazwa plantacji), wysokości uprawy (im wyżej położona, tym lepszej jakości są ziarna), odmianie botanicznej czy profilu sensorycznym. Bardzo ważną informacją, która powinna znaleźć się na etykiecie wysokiej jakości kawy jest też sposób i data palenia ziaren. Kawę najlepiej wypić w ciągu 7-90 dni od momentu wypalenia ziaren. Po tym czasie kawa wietrzeje i z czasem traci swoje cenne walory. Jeśli na etykiecie kawy nie znajdziemy tych podstawowych informacji, nawet jeśli promowana jest jako „najlepsza na świecie kawa najwyższej jakości”, to nie dajmy się zwieść.

Rzemieślnicza kawa ziarnista Mary Rose z polskiej palarni kawy

Wielu kawoszy, którzy na co dzień piją zwykłą, sklepową kawę, nie zdaje sobie sprawy z tego, co tak naprawdę znajduje się w ich kubkach. Trudno się dziwić. Są przyzwyczajeni do jednego smaku. Ktoś, kto nigdy nie spróbował prawdziwej, rzemieślniczej kawy, nie wie, co traci. Na fali mody na prowadzenie zdrowego trybu życia i wybieranie zdrowej żywności, warto sięgnąć po produkty wyższej jakości - ze sprawdzonego źródła, świeże, stworzone z indywidualnym podejściem. Kawy kraftowe to gwarancja unikalności, bogactwa smaków i aromatów, a także gwarancja dobrego produktu i świeżego wypalenia. Jeśli was przekonaliśmy, to nie musicie szukać dobrej, rzemieślniczej kawy daleko - polecamy kawy marki Mary Rose, które od niedawna mamy w ofercie naszego sklepu, pochodzące z niewielkiej palarni kawy w Polsce. Dostępne są przepyszne brazylijskie kawy ziarniste pochodzące z trzech regionów - Cerrado, Guaxupé i Mogiana. Polska palarnia kawy Mary Rose oferuje też niesamowicie subtelną kawę ziarnistą z Kolumbii, z regionu Medellín - o czekoladowo-karmelowo-owocowych nutach oraz wspaniałą kawę ziarnistą z Meksyku, pochodzącą z okolic dwóch meksykańskich miast Jaltenango i Villa Corzo, o lekkim, przyjemnym smaku i gładkim body.

Jest takie powiedzenie: jesteś tym, co jesz (i pijesz). Warto więc wybierać zdrowe produkty, pochodzące ze sprawdzonych źródeł - nawet, jeśli są nieco droższe. To inwestycja we własne zdrowie!


* Badanie, o którym mowa w tekście zostało przeprowadzone w maju 2020 r. na zlecenie firmy Wawel przez agencję SW Research. Wyniki badania zostały przedstawione w artykule: „Badanie: Polacy chętnie sięgają po produkty wytwarzane ręcznie”.

Źródła informacji:

  1. I. Graboń, Kawa. Instrukcja obsługi najpopularniejszego napoju na świecie, Kraków, 2017.
  2. https://pl.wikipedia.org/wiki/Kawa.

Polecane

Dbamy o Twoją prywatność

Sklep korzysta z plików cookie w celu realizacji usług zgodnie z Polityką dotyczącą cookies. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do cookie w Twojej przeglądarce.

Zamknij
pixel